Veel inspanningen en resultaten voor verbetering productaanbod en nog meer stappen te zetten

Veel inspanningen en resultaten voor verbetering productaanbod en nog meer stappen te zetten

20 mei 2021


Het RIVM publiceerde vandaag het rapport op basis van haar laatste onderzoek naar het geschatte effect van de afspraken uit het Akkoord Verbetering Productsamenstelling (AVP). Het RIVM concludeert dat “fabrikanten kleine stappen hebben gezet om producten minder zout en suiker te laten bevatten, maar dat consumenten er nog steeds (te) veel van binnenkrijgen” In de evaluatie wordt ook geconstateerd dat er veel inspanningen zijn geleverd om het productaanbod te verbeteren.

Het RIVM concludeert dat er op het gebied van herformulering nog extra stappen zijn te zetten en dat er meer bereikt had kunnen worden als er voor meer producten afspraken waren gemaakt. Er zijn echter ook afspraken gemaakt in categorieën die weliswaar zout en suiker bevatten, maar waarvan minder gegeten wordt. Hoewel de behaalde resultaten in die categorieën op het oog niet veel effect lijken te hebben op de totale inname, is er voor die producten wel degelijk sprake van een vermindering van zout, vet en/of suiker.

Producenten van levensmiddelen in verschillende sectoren hebben al veel bereikt
De inzet van de levensmiddelenindustrie om vet, zout en suiker te verminderen is er een van jaren. Sinds 2014 zijn er in het kader van het AVP 30 afspraken voor 22 verschillende productcategorieën gemaakt voor reductie van zout, verzadigd vet en/of suiker. Voor zuivel en frisdrank zijn deze in het kader van het Nationaal Preventieakkoord aangescherpt

In het geheel genomen zijn er voor veel producten stevige reducties van vet, zout en suiker behaald. Onder meer voor frisdranken, zuivel, brood, vleeswaren, (groenten)conserven, soepen en sauzen. Zo is de calorie-inname via frisdranken met 26% gedaald in 2020 (daarmee ligt de sector voor op schema) en is de totale zoutinname met 5,7% gedaald. Consumenten eten en drinken nu gemiddeld 2 suikerklontjes minder per dag. En net als bij de verminderde zoutinname is dat een resultaat waarvoor ze hun voedingspatroon niet hebben hoeven aanpassen.

Er zijn wel verschillen tussen de sectoren omdat het bijvoorbeeld technisch moeilijk is of omdat het grote invloed heeft op de smaak. Dat is de reden dat herformulering vaak met kleine stappen tegelijkertijd gaat. Te grote stappen zorgen ervoor dat de geherformuleerde producten niet geaccepteerd worden.

Andere manieren om de consument minder zout of calorieën te laten consumeren
Naast de gerealiseerde vermindering van zout en suiker is ook de portiegrootte van sommige producten aangepakt of wordt de consument steeds meer verleid om voor een kleiner alternatief te kiezen. Door de kleinere standaardporties gaat de inname van kilocalorieën (kcal) naar beneden. Een groot aantal fabrikanten van chocolade, snoep en koek heeft afgesproken het aanbod zodanig te wijzigen dat er méér producten worden aangeboden met minder kcal per portie en dat op de verpakking van merkartikelen wordt gecommuniceerd hoe groot een normale portie maximaal is. Voor consumptie-ijs zijn afspraken gemaakt om het aantal kcal in los verkochte ijsjes te maximeren.

Het is niet voor alle productcategorieën even zinvol om de productsamenstelling te wijzigen. Producten die de consument eet of drinkt als extraatje en om van te genieten, zullen ook bij een veranderde samenstelling nog altijd een bepaalde hoeveelheid vet, zout en suiker bevatten.

Levensmiddelenindustrie ondersteunt stimulansen om verdere stappen te zetten
Maar de levensmiddelenindustrie is ambitieus en wil sneller, verdere stappen zetten. Dat is echter wel een stapsgewijs proces. Het verminderen van vet, zout of suiker is complex. En ook de acceptatie van de consument speelt een belangrijke rol. Die zal geleidelijk moeten wennen aan de productveranderingen. De FNLI kijkt daarom uit naar het nieuwe systeem als opvolger van het Akkoord Verbetering Productsamenstelling, waarin stapsgewijs wordt gewerkt aan productverbetering.

Ook omarmt de FNLI het voedselkeuzelogo Nutri-Score, mits dit de voedingsrichtlijnen reflecteert. Daarmee kan worden ingespeeld op de vraag van consumenten voor steeds gezondere producten en het helpt hen om een verantwoorde keuze te maken. Daarnaast zal het producenten stimuleren om verdere stappen te zetten.